Eenmaal daags Janneke (jannekeleber) wrote,
Eenmaal daags Janneke
jannekeleber

'DAAR MOET IK WAT MEE...'

Het was zo’n 35 jaar geleden.
Tijdens een les Nederlands op de middelbare school.
Het ging over vertel-vormen.
De docente vertelde over een vertel-vorm die ik nog niet kende:
In medias res. (Latijn, vertaling: in het midden van zaken.)

Het idee van ‘in medias res’ is dat je als lezer vanaf de allereerste zin midden in het verhaal valt, en er vervolgens (hopelijk) door wordt meegenomen. Dat kan bijvoorbeeld zijn door een levendige beschrijving van wat de hoofdpersoon ziet. Of door een pakkend openingsstatement, zoals in de eerste zin van Tolstoj’s Anna Karenina: ‘Alle gelukkige gezinnen lijken op elkaar; alle ongelukkige gezinnen zijn ongelukkig op hun eigen wijze.’ Na zo’n zin leg je een boek niet meer weg.

Ik wilde schrijver worden. (Dacht ik.) Dus vertelvormen hadden mijn interesse. In mijn schrijf-probeersels, begon ik te experimenteren met in medias res, met wisselend resultaat. Laatst vond ik bij het opruimen nog een stapel kaartjes met 1e zinnen die ik toen heel goed vond, maar waar ik nu om moest lachen. Jeugdige overmoed.

Ik zette alles op alles om schrijver te worden. Dat durf ik echt wel te zeggen. Na ruim 20 jaar bizar hard proberen had ik eindelijk een kinderboek dat werd uitgegeven. Wat was de weg lang geweest en wat was ik blij! En toen kwam dat telefoontje van mijn zwager waarin hij vertelde dat hij uitkeek op de loods waarin die boeken lagen opgeslagen. En dat die loods in brand stond. Alles weg. Toen werd me duidelijk: ik heb het te hard gewild. En te weinig geluisterd. Dit was niet mijn weg.

Wat daarentegen soort van vanzelf ging, was de weg naar het mediumschap. Ah, dus zo kon het ook. Alles liep, stroomde, moeiteloos. En: ik leerde luisteren, naar ‘Het’. En blijkbaar had ‘Het’ dit voor mij in petto. Oke, dan gingen we dat toch doen. Ik rondde de Academie voor Mediumschap af, begon te werken, ontwikkelde me verder. Ik schreef er stukjes over. Wat uitmondde in een boek. Dat werd uitgegeven (zonder enige moeite). Dat boek is tot nu toe nog niet verbrand. En is bijna uitverkocht. Hell yeah!

Maar ook in het mediumschap loop ik natuurlijk tegen dingen aan. Zo was ik al een tijd niet meer blij met mijn demonstraties. Het was niet dat ze slecht waren, want de informatie kwam, werd herkend, een contact ontstond, een boodschap werd gegeven en mensen waren blij. Maar toch… Ik voelde: dit is het nog niet. Het is wat ik geleerd heb, maar het is nog niet wat het moet zijn. Het is leuk voor de ontvanger, maar niet voor de rest van de zaal.

Ik dacht er heel veel over na. Maar wat ik natuurlijk moest doen, was: luisteren. En tijdens een demo afgelopen najaar in Amsterdam, gebeurde het. Een overledene ‘trok’ me in zijn leven. Ik zat aan zijn tafel, ik las zijn krant, ik was doof en gefrustreerd, want ik telde niet meer mee, terwijl ik zo’n groot bedrijf had gerund en altijd mijn eigen chauffeur had gehad…
Ik vertelde het.
Het was scène.
Die helemaal werd herkend.
En die iedereen meetrok...
In medias res.

Ik weet nog dat ik naar huis reed en dat ik voelde: nu zit ik op het juiste spoor. Dit is wat de bedoeling is.

In de demo’s erna gebeurde het weer. In Weesp werd ik in een stoel bij een haardvuur gezet, met een glas wijn. In Woerden zat ik te vissen, in de kou, gewoon om maar niet thuis te hoeven zijn. Donderdag deed ik een demo met Myrthe Bruinzeel, hier in Bussum en vloog ik van de ene scène in de andere. Ik had slangen in mijn neus die ik eruit wilde hebben, ik werd onwel tijdens een verjaardag en overleed een paar dagen later. Geen gebruikelijke opbouw, maar allemaal ‘in medias res’.
“Wat een leuke stijl heb jij”, zei Myrthe in de pauze.
Dat deed me wat, dat ze dat zei.
Alsof ze kon zien wat er allemaal aan vooraf was gegaan.
“Zo heeft het zich ontwikkeld”, zei ik.

Myrthe heeft haar eigen, ontzettend leuke stijl en Ilse Louwerman de hare en Rosita Belkadi en Jose Gosschalk en Nicole de Haas… En zo zijn er nog velen. Iedereen een eigen stijl en zo is het goed.

Maar deze dagen ben ik vooral verbaasd dat het zaadje al zo’n 35 jaar geleden geplant werd bij mij.
Tijdens een les Nederlands over ‘in medias res’.
Waarvan iets in mij blijkbaar toen al wist: daar moet ik wat mee…
Subscribe
  • Post a new comment

    Error

    default userpic

    Your IP address will be recorded 

    When you submit the form an invisible reCAPTCHA check will be performed.
    You must follow the Privacy Policy and Google Terms of use.
  • 4 comments