Eenmaal daags Janneke (jannekeleber) wrote,
Eenmaal daags Janneke
jannekeleber

MENSEN (EN 1 POES)

We zitten te eten op een terras, vriendin M. en ik. Het is zwoel, mensen genieten van de zomeravond. Slippers, bruine gezichten en zomerse hempjes. Koele witte wijn en de geur van lavendel. Kortom: vrede op aarde.

“O!”, schreeuwt ineens een vrouw uit.
Alle hoofden draaien zich om naar de plek waar ze naartoe wijst.
“Die poes!”, gilt ze.
We kijken naar een appartementencomplex aan de overkant. Daar balanceert een klein poesje op een heel smal randje onder een raam. Ze is in paniek, kan nergens heen en als ze zich probeert om te draaien, valt ze zelfs bijna.
'Oeh!', roept het hele teras.
Waarschijnlijk is de poes door het raam naar buiten geklommen, waarna het raam per ongeluk is dichtgedaan. Nu is ze wanhopig op zoek naar een manier om daar weg te komen. En die is er niet. Ze staat zeker twintig meter hoog, dus springen is geen optie.

Het hele terras kijkt.
In spanning.
Het hele terras doet niks.

En ineens herken ik wat dit is: het bystanderseffect. Een psychologisch verschijnsel waar ik ooit over gelezen heb toen Psychologie mijn bijvak was. Mensen die met z'n allen kijken naar iets of iemand in nood, zijn geneigd niks te doen. De reden waarom ben ik vergeten, maar er zijn hele extreme voorbeelden van dit verschijnsel bekend: mensen die verdronken terwijl tientallen mensen toekeken. Of - en deze staat echt in mijn geheugen gegrift - een hoogzwangere vrouw die midden in New York op straat neerviel. Ze schreeuwde het uit van de pijn en terwijl niemand een vinger uitstak, beviel ze daar, op straat, van haar kind. Als je erover leest, lijkt het bizar. Maar nu zit ik erin en ervaar ik het zelf. Het voelt als vastgenageld zitten aan mijn stoel en een soort van verlamd zijn, terwijl er wel allerlei gedachten door mijn hoofd gaan en vriendin M. toch net een hele goeie oplossing had geopperd: kloppen op het raam van de onderburen, want daar brandt namelijk licht.

Het poesje valt nog een keer bijna en miauwt ook klagelijk. Waarom doe ik nou niks? Ik ben bang, merk ik, om ten overstaan van dat hele terras naar de overkant te rennen en als een wilde op een vreemd raam te gaan staan bonken. Maar dan ineens kijkt het poesje onze kant op. En ik heb het gevoel dat ze me recht aankijkt. En dan lijkt de magneet die me aan mijn stoel vastplakte, zijn werking te verliezen. Ik spring op, ren naar de overkant en begin te bonzen op het raam. De bewoonster van het appartement doet geschrokken en verwilderd het raam open en nadat ik het probleem heb uitgelegd, rent ze naar haar bovenbuurvrouw om haar te waarschuwen. Twee minuten later gaat het bovenraam open en springt de poes opgelucht naar binnen.

Heel eerlijk? Ik verwachte nu toch wel een klein applausje voor deze kleine heldenactie met goede afloop.
Maar in plaats daarvan pakt iedereen zijn bestek weer op en worden de gesprekjes weer voortgezet waar ze gestopt waren.
"He jammer", zegt de man aan de tafel naast ons. "Nou is het spektakel weer afgelopen."

Mensen.
Ik dacht dat ik er iets van snapte.
Maar soms...
Subscribe
  • Post a new comment

    Error

    default userpic

    Your IP address will be recorded 

    When you submit the form an invisible reCAPTCHA check will be performed.
    You must follow the Privacy Policy and Google Terms of use.
  • 1 comment