Eenmaal daags Janneke (jannekeleber) wrote,
Eenmaal daags Janneke
jannekeleber

TOEVAL OF DETERMINATIE

De dag begon ronduit sjacherijnig. Het 'wachten', niet veel kunnen, de passiviteit, dat alles gaf een ronduit k***humeur. "Geef je eraan over. De baby komt als-ie komen moet", zei iemand tegen me over de telefoon. Ik vroeg me af in hoeverre dat zou zijn. Moet ik, zoals de astrologen beweren, geloven dat het moment van geboorte vasstaat en ik in dit hele proces dus niets meer ben dan een deur die dicht blijft totdat hogere krachten bepalen wanneer die open mag? Of is hier sprake van toeval, willekeur.

's Middag klaarde het weer wat op en besloten we even naar de vestingstad Naarden te gaan. We dronken wat in de zon op een terras, wandelden over de vestingwallen en liepen nog even door de stad. "Wie is die meneer?!", riep de kleine pipo ineens geschrokken uit. Hij wees naar een reusachtig standbeeld van Comenius, die in Naarden begraven ligt. Ik wilde iets vertellen over deze man en waarom er zo'n groot beeld van hem was neergezet, maar kwam niet verder dan 'buitenlandse wetenschapper, een paar honderd jaar geleden, die waarschijnlijk heel veel voor Naarden heeft betekend.'

Eenmaal thuis ging ik maar eens kijken op internet of die informatie een beetje klopte. Dat was maar ten dele waar. Comenius bleek inderdaad een soort alround wetenschapper - theoloog, filosoof en pedagoog - die afkomstig was uit Tjechië en die leefde in de 17e eeuw. Vanwege zijn geloof (het Moravische Broederschap) was hij echter zijn halve leven op de vlucht en woonde zo in landen als Hongarije, Engeland en Polen. Uiteindelijk ontfermde een Nederlands gezin zich over hem en zo kwam hij terecht in Amsterdam, waar hij woonde op de Egelantiersgracht. Naarden, waar hij nu dus begraven ligt, waar dat enorme beeld van hem staat en waar jaarlijks bussen vol met Tjechen naartoe komen om hem als vrijheidsstrijder te eren, heeft hij waarschijnlijk in zijn hele leven nooit bezocht. 'Hooguit reed hij er eens doorheen per postkoets op een dagtochtje vanuit Amsterdam', meldt de Comeniussite. De reden dat hij er toch begraven werd, had ermee te maken dat de Moravische Broederschap in Amsterdam geen eigen kerk had en Naarden wel.

Noodgedwongen een leven lang op de vlucht door Europa. Eindigend op de Amsterdamse Egelantiersgracht. En begraven en geëerd in een stadje waar je nooit bent geweest.

Toeval of determinatie?
Ik neig toch naar het eerste.
Subscribe
  • Post a new comment

    Error

    default userpic

    Your IP address will be recorded 

    When you submit the form an invisible reCAPTCHA check will be performed.
    You must follow the Privacy Policy and Google Terms of use.
  • 1 comment